Powiat wołowski, gmina Wińsko

(nazwa niemiecka Fröschroggen, Kreis Wohlau)

 

 

Zabytki w Rogowie Wołowskim

Do rejestru zabytków w Rogowie Wołowskim wpisano zespół dworski,  z końca XIX w., nr rej.: A/2622/682/W z 5.06.1993r.: dwór (nr 15) oraz park. Ponadto w ewidencji zabytków znalazły się kolejne obiekty wchodzące w skład zespołu dworskiego: wiata, chlew, obora.

 

Miejscowość wzmiankowana w 1374 roku jako Froschen und Rogau. Wioska należała m.in. do rodów von Caniz i von Gerschdorf (1787r.). W 1787 roku w Rogowie Wołowskim znajdował się folwark. Przed 1830 rokiem właścicielem dóbr rycerskich został rotmistrz von Salisch. W 1830 roku w Rogowie Wołowskim wzmiankowano folwark. W 1834 roku posiadłość za 9000 talarów reńskich nabył Julius Jakobi. Pozostał jej właścicielem przynajmniej do 1845 roku. W tym czasie w opisie Rogowa Wołowskiego wymieniono dom pański i folwark. W 1872 roku właścicielem majątku był Eduard Hederich. W 1894 roku posiadłość o powierzchni 128ha (w tym 2ha dróg, podwórzy gospodarczych i innych użytków) należała do porucznika Mueller. W 1912 roku majątek liczący 126,3ha - z tego 1,8ha parku, ogrodu, dróg i podwórzy gospodarczych – był własnością Antona Kausera. W 1919 roku włości nabył Albert Hoffmann. Według księgi adresowej z 1937 roku majątek pozostawał w rękach Alberta Hoffmanna. Powierzchnia dóbr wynosiła 124,7ha, w tym 0,25ha ogrodu, 1,45ha dróg, podwórzy gospodarczych i innych użytków. Po drugiej wojnie światowej włości przejęło państwo polskie. Folwark wraz z dworem znalazł się pod zarządem Państwowego Gospodarstwa Rolnego Wińsko. Rezydencję przeznaczono na mieszkania pracowników zakładu. W latach 70. XX wieku przeprowadzono remont dachu i wnętrz. Po upadku PGR-u dawny folwark znalazł się w gestii Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa. W 1995 roku dwór sprzedano osobie prywatnej. Odtąd zabytek pozostaje w rękach prywatnego inwestora. Dwór nie jest remontowany i powoli popada w ruinę. Stan zabudowań gospodarczych folwarku również ulega stałemu pogorszeniu. Część obiektów została już wyburzona. Los pozostałych nie jest pewny.

 

Dwór w Rogowie Wołowskim na przedwojennej widokówce

Źródło: http://dolny-slask.org.pl/3202182,foto.html?idEntity=506527 (dostęp: 4.03.2016r.)

 

Dwór w Rogowie Wołowskim wzmiankowano dopiero w opisie miejscowości z 1845 roku. Najprawdopodobniej został jednak ufundowany w I połowie XVIII wieku. Rezydencję przebudowano w II połowie XIX i na początku XX wieku. Budynek murowany, potynkowany, założony na planie prostokąta, podpiwniczony, parterowy, z częściowo użytkowym poddaszem, nakrytym dachem dwuspadowym. Fasada (elewacja południowa) siedmioosiowa, z głównym wejściem umieszczonym w werandzie zwieńczonej balkonem. W centralnej części fasady trzyosiowa facjata z trójkątnym przyczółkiem. Elewacja ogrodowa, pięcioosiowa, z dodatkowym wejściem. Elewacje w znacznym stopniu zdegradowane, z odpadającym tynkiem, zachowały resztki gzymsów i narożnych lizen.

Dwór od północy zamykał dziedziniec folwarczny, który otaczały częściowo zachowane zabudowania gospodarcze. Na północ od rezydencji rozciąga się zaniedbany park. W nim zdewastowane mauzoleum dawnych właścicieli majątku.

Rogów Wołowski położony jest około 20 kilometrów na północ od Wołowa. Z miasta najlepiej wyjechać DK338 prowadzącą do Wińska. Następnie z Wińska należy kierować się ul. Piłsudskiego i skręcić w prawo w lokalną drogę do Rogowa Wołowskiego. Zespół dworsko-folwarczny znajduje się na wschodnim krańcu miejscowości. Samochód można zaparkować na dawny dziedzińcu folwarcznym, w niewielkiej odległości od dworu.

 

Damian Dąbrowski,

Marzec 2016r.

 

Joomla templates by a4joomla